കേരളത്തിൽ വീണ്ടും ഷിഗെല്ല ഭീതി; ലക്ഷണങ്ങളും പ്രതിരോധ മാർഗ്ഗങ്ങളും

ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയകൾ കാരണമുണ്ടാകുന്ന പകർച്ചവ്യാധിയാണ് ഷിഗെല്ലോസിസ്. മലിനജലത്തിലൂടെയും ഭക്ഷണത്തിലൂടെയുമാണ് രോഗം പ്രധാനമായും പകരുന്നത്. കുട്ടികളെയാണ് ഈ രോഗം പെട്ടെന്ന് ബാധിക്കുന്നതും ഗുരുതരാവസ്ഥയിൽ എത്തിക്കുന്നതും. ആരോഗ്യ വകുപ്പിന്റെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ഈ വർഷം ജനുവരി മുതൽ ഇതുവരെ സംസ്ഥാനത്ത് 135 പേർക്കാണ് ഷിഗെല്ല സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഇതിൽ പകുതിയിലധികം കേസുകളും കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്; 68 പേർക്കാണ് ജില്ലയിൽ മാത്രം രോഗബാധയുണ്ടായത്. ഇപ്പോൾ മലപ്പുറം സ്വദേശിയായ ബാലന്റെ മരണത്തെ തുടർന്ന് ആരോഗ്യ വകുപ്പ് മലപ്പുറം ജില്ലയിലുടനീളം പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങളും നിരീക്ഷണങ്ങളും ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

കേരളത്തിൽ ആശങ്കയുണർത്തി ഈ വർഷത്തെ നാലാമത്തെ ഷിഗെല്ല (Shigellosis) മരണം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരിക്കുകയാണ്. മലപ്പുറം സ്വദേശിയായ ഏഴുവയസ്സുകാരനാണ് കോഴിക്കോട് മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയിലിരിക്കെ കഴിഞ്ഞയാഴ്ച മരണപ്പെട്ടത്. ആരോഗ്യ വകുപ്പിന്റെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ഈ വർഷം ജനുവരി മുതൽ ഇതുവരെ സംസ്ഥാനത്ത് 135 പേർക്കാണ് ഷിഗെല്ല സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഇതിൽ പകുതിയിലധികം കേസുകളും കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്; 68 പേർക്കാണ് ജില്ലയിൽ മാത്രം രോഗബാധയുണ്ടായത്. ഇപ്പോൾ മലപ്പുറം സ്വദേശിയായ ബാലന്റെ മരണത്തെ തുടർന്ന് ആരോഗ്യ വകുപ്പ് മലപ്പുറം ജില്ലയിലുടനീളം പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങളും നിരീക്ഷണങ്ങളും ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

എന്താണ് ഷിഗെല്ല?

ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയകൾ കാരണമുണ്ടാകുന്ന പകർച്ചവ്യാധിയാണ് ഷിഗെല്ലോസിസ്. മലിനജലത്തിലൂടെയും ഭക്ഷണത്തിലൂടെയുമാണ് രോഗം പ്രധാനമായും പകരുന്നത്. കുട്ടികളെയാണ് ഈ രോഗം പെട്ടെന്ന് ബാധിക്കുന്നതും ഗുരുതരാവസ്ഥയിൽ എത്തിക്കുന്നതും. മൈക്രോസ്കോപ്പിലൂടെ സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിച്ചാൽ, ശാസ്ത്രലോകത്തെ വിസ്മയിപ്പിക്കുന്ന കാഴ്ചയാണ് ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയകൾ സമ്മാനിക്കുന്നത്. ചെറിയ വടികളുടെ ആകൃതിയിലുള്ള (rod-shaped) ഇവയെ കാണുമ്പോൾ രോമങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, തടിച്ച ഒരു കാർട്ടൂൺ ശലഭപ്പുഴുവിനെപ്പോലെ തോന്നും. എന്നാൽ, കാഴ്ചയിലെ ഈ ആകർഷണീയതയ്ക്ക് പിന്നിൽ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്നത് മനുഷ്യജീവന് തന്നെ അതീവ അപകടമുണ്ടാക്കാൻ ശേഷിയുള്ള, അതിവേഗം പടരുന്ന ഒരു ഗ്രാം-നെഗറ്റീവ് (gram-negative) ബാക്ടീരിയയാണ്.

കേരളത്തിൽ ആദ്യമല്ല

കേരളത്തിൽ ഇതിനുമുമ്പും പലതവണ ഷിഗെല്ലയുടെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടായതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഈ വർഷത്തെ ഏറ്റവും പുതിയ കണക്കുകൾ പരിശോധിച്ചാൽ, മാർച്ച് മാസത്തിന്റെ അവസാന വാരത്തിലാണ് സംസ്ഥാനത്ത് ആദ്യമായി ഈ രോഗബാധ കണ്ടെത്തുന്നത്. തുടർന്ന്, ഏപ്രിൽ, മെയ് മാസങ്ങൾ പിന്നിട്ട് ജൂൺ പകുതിയായിട്ടും പകർച്ചവ്യാധിയുടെ വ്യാപനം പൂർണ്ണമായി തടയാൻ ആരോഗ്യവകുപ്പിന് സാധിച്ചിട്ടില്ല. ജൂൺ 12 വരെയുള്ള ഔദ്യോഗിക വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം 132 പേർക്ക് രോഗം സ്ഥിരീകരിക്കുകയും, ഏകദേശം 75ലധികം പേർ രോഗലക്ഷണങ്ങളോടെ നിരീക്ഷണത്തിലാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഏറ്റവുമൊടുവിൽ മലപ്പുറം സ്വദേശിയായ കുട്ടിയുടെ മരണം കൂടി കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ സ്ഥിതിഗതികൾ അതീവ ഗുരുതരമാണെന്ന് വ്യക്തമാകുന്നു. മരണപ്പെട്ടവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും അഞ്ച് വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികളാണ് എന്നതും ആരോഗ്യരംഗത്ത് ആശങ്കയുയർത്തുന്നു.

ശാസ്ത്രീയ പശ്ചാത്തലം

അതിശക്തമായ പനി, വയറുവേദന, ദഹനക്കേട്, മലത്തോടൊപ്പം രക്തവും പഴുപ്പും കലർന്നു പോവുക (അതിസാരം അല്ലെങ്കിൽ ഡിസന്ററി) എന്നിവയാണ് ഷിഗെല്ല രോഗത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങളായി ഡോക്ടർമാർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത്. 1897ൽ ജപ്പാനിൽ ഉണ്ടായ അതിശക്തമായ അതിസാര പടർച്ചയ്ക്ക് ശേഷമാണ് കിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ ഈ ബാക്ടീരിയയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ സജീവമാകുന്നത്. പ്രശസ്ത ജാപ്പനീസ് ശാസ്ത്രജ്ഞനും ബാക്ടീരിയോളജിസ്റ്റുമായ കിയോഷി ഷിഗയാണ് ‘ഷിഗെല്ല ഡിസന്ററിയേ’ (Shigella dysenteriae) എന്ന ഈ വില്ലൻ ബാക്ടീരിയയെ ആദ്യമായി വേർതിരിച്ചെടുത്ത് ലോകത്തിന് മുന്നിൽ കാണിച്ചുകൊടുത്തത്. അതിന്റെ ഫലമായി, അദ്ദേഹത്തോടുള്ള ആദരസൂചകമായാണ് ശാസ്ത്രലോകം ഈ ബാക്ടീരിയൽ വംശത്തിന് ‘ഷിഗെല്ല’ എന്ന പേര് നൽകിയത്.

രോഗവ്യാപനം നടക്കുന്നത് എങ്ങനെ?

ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയകൾ മനുഷ്യശരീരത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത് പ്രധാനമായും മല-വായ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെയാണ് (faeco-oral route). അതായത്, രോഗബാധിതനായ ഒരു വ്യക്തിയുടെ മലമൂത്രവിസർജ്ജനത്തിലൂടെ പുറന്തള്ളപ്പെടുന്ന ബാക്ടീരിയകൾ ഏതെങ്കിലും സാഹചര്യത്തിൽ ശുദ്ധജലത്തിലോ ഭക്ഷണത്തിലോ കലരുകയും, അവ മറ്റുള്ളവർ കഴിക്കാൻ ഇടവരികയും ചെയ്യുമ്പോൾ രോഗം പടരുന്നു. ഇതിനുപുറമേ, ശരിയായി കൈകൾ കഴുകാതെ ആഹാരം കഴിക്കുന്നതിലൂടെയും ഈ രോഗാണുക്കൾ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ എത്താം. ഏറ്റവും അപകടകരമായ വസ്തുത എന്തെന്നാൽ, വളരെ കുറഞ്ഞ അളവിലുള്ള ബാക്ടീരിയകൾക്ക് പോലും (കേവലം 10 മുതൽ 100 വരെ എണ്ണം) മനുഷ്യരിൽ അതിശക്തമായ അണുബാധ ഉണ്ടാക്കാനും ഒരു പ്രദേശം മുഴുവൻ രോഗം പടർത്താനും സാധിക്കും എന്നതാണ്. ആഗോളതലത്തിലുള്ള കണക്കുകൾ പ്രകാരം, പ്രതിവർഷം 80 മുതൽ 165 ദശലക്ഷം ആളുകൾക്ക് ഷിഗെല്ല ബാധ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. മാത്രമല്ല, ഇതിന്റെ ഫലമായി ലോകമെമ്പാടുമായി ആറ് ലക്ഷത്തോളം മരണങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര ആരോഗ്യ സംഘടനകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്; ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും ദക്ഷിണേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലെയും സബ്-സഹാറൻ ആഫ്രിക്കയിലെയും അഞ്ച് വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികളാണ്.

ഇന്ത്യൻ സാഹചര്യങ്ങളും  കണ്ടെത്തലുകളും

ഇന്ത്യൻ ജേർണൽ ഓഫ് മെഡിക്കൽ റിസേർച്ചിൽ (IJMR) പ്രശസ്ത ഗവേഷകരായ നീലം തനേജയും അഭിഷേക് മേവാരയും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച പഠന റിപ്പോർട്ടിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഷിഗെല്ല വ്യാപനത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വശങ്ങളെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ കണ്ടെത്തലുകൾ പ്രകാരം, മനുഷ്യരും കുരങ്ങുകളുമാണ് ഈ ബാക്ടീരിയയുടെ പ്രധാന സ്രോതസ്സുകളെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ ജലാശയങ്ങളിലും വന്യജീവികളിലും ഇതിന്റെ സാന്നിധ്യം വ്യാപകമായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച്, നദികൾ, തടാകങ്ങൾ, കടൽത്തീരങ്ങൾ, സ്വതന്ത്രമായി ജീവിക്കുന്ന അമീബകൾ, പ്രാണികൾ, പക്ഷികൾ എന്നിവയിൽ നിന്നെല്ലാം ഈ ബാക്ടീരിയയെ വേർതിരിച്ചെടുക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.

ഇതിന്റെ തുടർച്ചയായി, അഴുക്കുചാലുകളിലെ മലിനജലം കലരുന്ന പുഴകളിൽ നിന്നും കായലുകളിൽ നിന്നും പിടിച്ചെടുക്കുന്ന മത്സ്യങ്ങളിലൂടെ മനുഷ്യരിലേക്ക് രോഗം പകരാൻ വലിയ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് തനേജയും മേവാരയും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. അതുപോലെ തന്നെ, കുളിക്കുമ്പോഴോ നീന്തുമ്പോഴോ വളരെ ചെറിയ അളവിൽ മലിനജലം ഉള്ളിൽപ്പോയാൽ പോലും രോഗബാധ ഉണ്ടാകാം. അതുമാത്രമല്ല, മലിനമായ മണ്ണിലോ വെള്ളത്തിലോ വിളയിച്ചെടുക്കുന്ന പച്ചക്കറികളും പഴവർഗ്ഗങ്ങളും ശരിയായി കഴുകാതെ ഉപയോഗിക്കുന്നതും ഈ രോഗം അതിവേഗം പടരാൻ കാരണമാകുന്നു. ഷിഗെല്ല രോഗബാധയിൽ നിന്ന് ആർക്കും പൂർണ്ണമായ പ്രതിരോധശേഷി അവകാശപ്പെടാൻ കഴിയില്ലെങ്കിലും, ചില പ്രത്യേക പ്രായത്തിലുള്ളവർക്ക് രോഗസാധ്യത വളരെ കൂടുതലാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, അഞ്ച് വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികളിലാണ് ആഗോളതലത്തിൽ ഈ രോഗം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കണ്ടുവരുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും, 40 വയസ്സ് കഴിഞ്ഞവരിലും ഈ രോഗബാധയുടെ നിരക്ക് ക്രമാനുഗതമായി വർദ്ധിക്കുന്നതായി പുതിയ പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

കേരളത്തിലെ  മുൻകാല ചരിത്രം

കേരളത്തിൽ ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയയുടെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടാകുന്നത് ഇതാദ്യമായല്ല; മറിച്ച് കഴിഞ്ഞ ഒന്നര പതിറ്റാണ്ടായി സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ രോ​ഗം വലിയ രീതിയിൽ ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2009ൽ സംസ്ഥാനവ്യാപകമായി ഉണ്ടായ ഭക്ഷ്യവിഷബാധയിലൂടെ മുന്നൂറിലധികം ആളുകൾക്കാണ് ഷിഗെല്ല രോഗം സ്ഥിരീകരിച്ചത്. അതിനുശേഷം, 2020 ഡിസംബറിൽ കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലുണ്ടായ രോഗവ്യാപനത്തിൽ 11 വയസ്സുകാരൻ മരണപ്പെടുകയും നാൽപ്പതോളം പേർക്ക് രോഗം ബാധിക്കുകയും ചെയ്തു. അതുപോലെ തന്നെ, 2022 മെയ് മാസത്തിൽ കാസർകോട് ജില്ലയിലെ ചെറുവത്തൂരിൽ ഉണ്ടായ ഷവർമ ഭക്ഷ്യവിഷബാധയ്ക്ക് പിന്നിലും ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയയായിരുന്നു എന്ന് പിന്നീട് ലബോറട്ടറി പരിശോധനകളിൽ തെളിഞ്ഞു. അന്ന് 16 വയസ്സുള്ള പെൺകുട്ടി മരണപ്പെടുകയും മുപ്പതോളം പേർ ആശുപത്രിയിലാവുകയും ചെയ്തു. ഈ മുൻകാല സംഭവങ്ങളെല്ലാം വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്, നമ്മുടെ നാട്ടിലെ ഹോട്ടലുകളിലും പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്ന മോശം ശുചിത്വ അവസ്ഥയിലേക്കാണ്.

ചികിത്സാരീതികൾ

ലഘുവായ രീതിയിലുള്ള ഷിഗെല്ല ബാധയേറ്റ വ്യക്തികൾക്ക് കൃത്യമായ വിശ്രമവും ധാരാളം ഒആർഎസ് (ORS) ലായനിയും വെള്ളവും നൽകിയാൽ രോഗം തനിയേ ഭേദമാകാറുണ്ട്. എന്നാൽ, രോഗലക്ഷണങ്ങൾ കഠിനമാകുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ ആന്റിബയോട്ടിക്കുകൾ നൽകേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. യുഎസ് സെന്റർ ഫോർ ഡിസീസ് കൺട്രോൾ (CDC) നൽകുന്ന നിർദേശങ്ങൾ പ്രകാരം, കൃത്യമായ ആന്റിബയോട്ടിക് ചികിത്സയിലൂടെ രോഗത്തിന്റെ തീവ്രത കുറയ്ക്കാനും മറ്റ് ശാരീരിക അസ്വാസ്ഥ്യങ്ങൾ തടയാനും സാധിക്കും. പക്ഷേ, വിപണിയിലുള്ള പല സാധാരണ ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളേയും പ്രതിരോധിക്കാൻ കെൽപ്പുള്ള വീര്യം കൂടിയ ബാക്ടീരിയകളായി ഷിഗെല്ല മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു എന്നതാണ് (Antibiotic Resistance) നിലവിലെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിസന്ധി എന്തെന്നാൽ. തന്മൂലം, രോഗിക്ക് ഏത് തരത്തിലുള്ള ആന്റിബയോട്ടിക് ആണ് ഫലപ്രദമാകുക എന്ന് ലബോറട്ടറി പരിശോധനകളിലൂടെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കിയ ശേഷം മാത്രമേ ഡോക്ടർമാർ മരുന്നുകൾ നിശ്ചയിക്കാവൂ.

ഗവേഷകരായ നീലം തനേജയും അഭിഷേക് മേവാരയും തങ്ങളുടെ ലേഖനത്തിൽ ഇന്ത്യയിലെ മൾട്ടി-ഡ്രഗ് റെസിസ്റ്റന്റ് (Multi-drug resistant) ഷിഗെല്ലയുടെ സാന്നിധ്യത്തെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായി പ്രതിപാദിക്കുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ടു തന്നെ, ഡോക്ടർമാർ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന മരുന്നുകൾ രോഗികൾ കൃത്യമായ അളവിലും സമയത്തിലും കഴിക്കേണ്ടത് ഈ രോഗാണുവിനെ പൂർണ്ണമായി നശിപ്പിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്. ഇതോടൊപ്പം, രാജ്യത്തുടനീളം ആന്റിബയോട്ടിക് പ്രതിരോധത്തെക്കുറിച്ച് കൃത്യമായ നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തേണ്ടതുണ്ട്. എങ്കിൽ മാത്രമേ പ്രാദേശികമായി ഉണ്ടാകുന്ന ബാക്ടീരിയകളുടെ സ്വഭാവമാറ്റങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാനും, കൃത്യമായ മരുന്നുകൾ രോഗികൾക്ക് നൽകാനും ആരോഗ്യരംഗത്തുള്ളവർക്ക് സാധിക്കുകയുള്ളൂ.

കുട്ടികളിലെ രോഗബാധ

മുതിർന്നവരെ അപേക്ഷിച്ച് പ്രതിരോധശേഷി കുറവായതിനാൽ കുട്ടികളെയാണ് ഈ രോഗം ഏറ്റവും മാരകമായി ബാധിക്കുന്നത്. സ്കൂളുകളിലും ഡേ-കെയറുകളിലും കുട്ടികൾ ഒന്നിച്ചിരുന്ന് ഭക്ഷണം പങ്കുവെക്കുമ്പോഴും ഒരേ കുടിവെള്ള സ്രോതസ്സുകൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോഴും രോഗാണുബാധയ്ക്കുള്ള സാധ്യത ഇരട്ടിയാകുന്നു. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, കുട്ടികളിൽ ചെറിയ രീതിയിലുള്ള വയറിളക്കമോ പനിയോ കണ്ടാൽ പോലും സ്വയംചികിത്സയ്ക്ക് മുതിരാതെ ഉടൻ തന്നെ വിദഗ്ദ്ധ വൈദ്യസഹായം തേടാൻ മാതാപിതാക്കൾ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. രോഗലക്ഷണങ്ങൾ അവഗണിക്കുന്നത് കുട്ടികളിൽ പെട്ടെന്ന് നിർജ്ജലീകരണത്തിനും ‌തുടർന്ന് മരണം വരെയുള്ള ഗുരുതരമായ അവസ്ഥകളിലേക്കും നയിച്ചേക്കാം. ഇതോടൊപ്പം, കുട്ടികളുടെ നഖങ്ങൾ കൃത്യമായി വെട്ടി വൃത്തിയാക്കുന്നതും മലവിസർജ്ജനത്തിന് ശേഷം കൈകൾ സോപ്പുപയോഗിച്ച് കഴുകാൻ അവരെ ശീലിപ്പിക്കുന്നതും രോഗവ്യാപനം തടയാൻ സഹായിക്കും.

ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വെല്ലുവിളികൾ

ഇതിനുപുറമേ, ആഗോളതാപനവും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനങ്ങളും ജലജന്യ രോഗാണുക്കളുടെ അതിജീവന ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് പുതിയ പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, കേവലം താൽക്കാലിക പ്രതിരോധത്തിനപ്പുറം ശാസ്ത്രീയമായ മാലിന്യസംസ്കരണ രീതികളും സുരക്ഷിതമായ കുടിവെള്ള വിതരണ ശൃംഖലകളും സംസ്ഥാനത്ത് ഉടനീളം നടപ്പിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ആശുപത്രികളിൽ എത്തുന്ന രോഗികളിൽ ഷിഗെല്ലയുടെ സാന്നിധ്യം എത്രയും വേഗം തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്ന അത്യാധുനിക പരിശോധനാ സംവിധാനങ്ങൾ താലൂക്ക് തലത്തിൽ വരെ ലഭ്യമാക്കണം. അതുമാത്രമല്ല, പൊതുജനങ്ങളിൽ നിരന്തരമായ ബോധവൽക്കരണം ഉറപ്പാക്കുന്നതിലൂടെയും ഭക്ഷണശാലകളിൽ കർശനമായ ഗുണനിലവാര പരിശോധനകൾ തുടരുന്നതിലൂടെയും മാത്രമേ വരുംവർഷങ്ങളിൽ ഇത്തരം മാരകമായ പകർച്ചവ്യാധികളിൽ നിന്നും നമ്മുടെ സമൂഹത്തെയും വരുംതലമുറയെയും പൂർണ്ണമായി സുരക്ഷിതമാക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ.

ശുചിത്വ പരിപാലനവും പൊതുജന പങ്കാളിത്തവും

കേരളത്തിലെ മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന കാലാവസ്ഥയും ഇടവിട്ടുണ്ടാകുന്ന മഴയും പലപ്പോഴും കുടിവെള്ള സ്രോതസ്സുകൾ മലിനമാകുന്നതിന് കാരണമാകുന്നുണ്ട്. ഇക്കാരണത്താൽ, കിണറുകളിലെയും പൈപ്പ് ലൈനുകളിലെയും വെള്ളം കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ സൂപ്പർ ക്ലോറിനേഷൻ നടത്തേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. മാത്രമല്ല, വിവാഹങ്ങൾ, മറ്റ് പൊതുചടങ്ങുകൾ എന്നിവടങ്ങളിൽ വിതരണം ചെയ്യുന്ന വെൽക്കം ഡ്രിങ്കുകളിലും സലാഡുകളിലും ഉപയോഗിക്കുന്ന വെള്ളവും ഐസും പൂർണ്ണമായും ശുദ്ധമാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തണം. ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും ജോലി ചെയ്യുന്ന ജീവനക്കാർക്ക് കൃത്യമായ ഹെൽത്ത് കാർഡും ശുചിത്വ പരിശീലനവും നൽകാൻ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ കർശന നടപടികൾ സ്വീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

ചുരുക്കത്തിൽ, ഷിഗെല്ല പോലുള്ള പകർച്ചവ്യാധികൾ ആവർത്തിച്ചുണ്ടാകുന്നത് നമ്മുടെ പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയിലേക്കാണ് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്. കൃത്യമായ നിരീക്ഷണത്തിലൂടെയും, സമയബന്ധിതമായ ഇടപെടലുകളിലൂടെയും മാത്രമേ രോഗവ്യാപനത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ തന്നെ ഇതിനെ തടഞ്ഞുനിർത്താൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. ഭയപ്പെടുകയല്ല, മറിച്ച് അതീവ ജാഗ്രതയോടെയുള്ള പ്രതിരോധമാണ് ഈ ഘട്ടത്തിൽ ആവശ്യം. ആരോഗ്യവകുപ്പിന്റെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും അനുസരിച്ചുകൊണ്ട്, വ്യക്തിശുചിത്വവും പരിസരശുചിത്വവും ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കാൻ ഓരോ പൗരനും തയ്യാറായാൽ മാത്രമേ നമുക്ക് ഷിഗെല്ലയെ പൂർണ്ണമായി പ്രതിരോധിക്കാൻ സാധിക്കൂ.

പ്രതിരോധ പ്രവർത്തനങ്ങളും മുന്നോട്ടുള്ള വഴികളും

നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ രോഗവ്യാപനം തടയുന്നതിനായി ആരോഗ്യവകുപ്പ് വിവിധ ജില്ലകളിൽ കർശനമായ പരിശോധനകൾ നടത്തിവരികയാണ്. ഹോട്ടലുകൾ, തട്ടുകടകൾ, കഫ്റ്റീരിയകൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ശുചിത്വം പാലിക്കാത്തവർക്കെതിരെ കടുത്ത പിഴയും നിയമനടപടികളുമാണ് സ്വീകരിക്കുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ച്, സ്കൂളുകൾ, ഹോസ്റ്റലുകൾ തുടങ്ങിയ പൊതുഇടങ്ങളിൽ കുട്ടികൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന കുടിവെള്ള സ്രോതസ്സുകൾ കൃത്യമായി ക്ലോറിനേഷൻ നടത്താനും തിളപ്പിച്ചാറ്റിയ വെള്ളം മാത്രം കുടിക്കാനും ആരോഗ്യ പ്രവർത്തകർ നിർദ്ദേശം നൽകുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, കൃത്യമായ വ്യക്തിശുചിത്വത്തിലൂടെയും ആഹാരം കഴിക്കുന്നതിന് മുൻപ് കൈകൾ സോപ്പിട്ട് കഴുകുന്ന ശീലത്തിലൂടെയും മാത്രമേ ഈ വില്ലൻ ബാക്ടീരിയയെ നമുക്ക് നാടുകടത്താൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ. ആരോഗ്യവകുപ്പ് നൽകുന്ന നിർദ്ദേശങ്ങൾ കർശനമായി പാലിച്ചുകൊണ്ട് പൊതുജനങ്ങളും സർക്കാരും കൈകോർത്താൽ മാത്രമേ ഇനിയൊരു വിലപ്പെട്ട ജീവൻ കൂടി പൊലിയാതെ നമുക്ക് കേരളത്തെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കാൻ കഴിയൂ.